Vlakverdeling

Een vlak verdelen lijkt een soort rekenkundige aangelegenheid …

Tenzij je dat op gevoel doet of een timmermansoog hebt …

En er is ook nog iets als de gulden snede … (de verdeling van een lijnstuk in twee delen, waarbij het grootste van de twee delen zich tot het kleinste verhoudt, zoals het gehele lijnstuk zich verhoudt tot de grootste …)

Tekenen en schilderen.

Hoe zou dat zijn op papier, als je tekent, of op een doek, als je schildert?

Zouden de wetmatigheden over de vlakverdeling in de kindertekening* ook gelden voor tekeningen en schilderijen van volwassenen, van kunstenaars?

Jung

Dan zou je (met de kennis van Jung over symbolen***) een schilderij kunnen indelen in verschillende gedeeltes:

  • boven-onder
    • de bovenkant als een stille verwijzing naar de geest, de psyche
    • de onderkant als plaats voor de aarde en water, de basis
  • links-rechts
    • links geeft ruimte aan verleden en verlangens
    • rechts is het gedeelte voor de toekomst en het bewuste
  • linker boven hoek
    • met een verwijzing naar de (archetypische) vader
  • linker onder hoek
    • laat  iets zien van het collectief onbewuste
  • rechter boven hoek
    • geeft het beeld van bewustwording
  • rechter onder hoek
    • de plaats voor de (archetypische) moeder
  • het midden
    • een goed midden ontstaat door een evenwichtig gebruik van de hoeken en vertelt iets over het midden vinden en een standpunt hebben.**

Zelf-analyse

Is het dan nu tijd om zelf mijn eigen schilderijen te analyseren .. ?

En erachter te komen waarom heel veel van mijn figuren op de rug te zien zijn en waarom maar een enkeling op de toeschouwer af komt?

Of uit te pluizen wat die kasteel-achtige gebouwen in de rechter bovenhoeken van mijn schilderijen doen?

 

 

* boek –“Kinderen geven tekens” geschreven door Theresa Foks – Appelman

** NB Een schilderij met een excentrisch “middelpunt” vraagt eerder de aandacht en houdt beter de aandacht vast.

*** boek 1 – “De mens en zijn symbolen” of boek 2 – “Archetypen”

6 reacties
  1. Geert
    Geert zegt:

    Hoi Irka, “En er is ook nog iets als ..”grote verschillen tussen gezichtshelften en de voorkeur (bias) van de schilder. Vooral bij Rembrandt is dat zeer opvallend; daar is op afgestudeerd. Het is hierbij goed te weten dat het linker oog ontvangt en het rechter oog zendt. Hier wat citaten; wil je meer huiswerk? Hartelijke groet, Geert
    – “http://www.scriptiesonline.uba.uva.nl/document/144192 – Een zeer interessante scriptie over de left and right cheek bias van onder anderen Rembrandt: Afbeelding 2. (Schirillo, 2000): ‘Right cheek’ zelfportret van Rembrandt (1657)” – [p13] “Wat is nu de reden voor het bestaan van een ‘right cheek bias’ bij zelfportretten?“
    – “In 64% of Rembrandt’s female portraits the poser’s left-cheek faces the viewer. However, this occurs in only 33% of his male portraits. This asymmetry is consistent with viewers rating Rembrandt’s left-cheeked male portraits as likely to be avoided, which may reflect that aggressive displays of dominance are governed by the contralateral right-hemisphere, while rating left-cheeked female faces as likely to be approached may indicate sexual attractiveness. Rembrandt’s exposed-cheek gender difference paints both sexual selection and dominance as being governed by the right cerebral hemisphere.” –
    – “https://en.wikipedia.org/wiki/Psychology_of_art#Left_and_right_cheek_bias – Left and right cheek bias – The left cheek bias occurs when viewers prefer portraits with the subject displaying their left cheek, while those that hold a right cheek bias prefer portraits displaying the right cheek. Studies have found mixed results concerning the left cheek bias and the right cheek bias. Male and female participants were shown male and female portraits, each displaying an equal number of left or right cheek positions. Participants were shown each portrait in its original orientation and in its reversed orientation and asked which portrait they preferred more. Results indicated that the majority of participants chose portraits displaying the subject’s right cheek over the left.[34] Another study explored which posing orientations conveyed certain messages. Scientists in the 18th century[citation needed] more commonly displayed a right cheek bias, and were rated as “more scientific.” According to the researchers, showing one’s right cheek hides emotion, while the left cheek expresses it. The shift from right to left cheek bias post 18th century may represent more personal or open facial characteristics.[35]”

    Beantwoorden
      • Geert
        Geert zegt:

        Tuurlijk, Irka, maar dat hangt ook af van het signaal dat je (on)bewust wil afgeven. Er ging een fantastische wereld voor me open door Rembrandts eigen bias; wat wilde hij daarmee zeggen? Naar verluidt heeft hij soms ook met twee spiegels zijn zelfportret weer rechtgezet. Mvg Geert

        Beantwoorden
        • Irka Stachiw
          Irka Stachiw zegt:

          We kunnen hem het niet meer vragen, helaas …
          Mooi om zo intens met Rembrandt en zijn zelfportretten bezig te zijn.
          Bekijk je op deze manier ook zijn portretten van anderen? Er waren toen geen foto’s ..

          Beantwoorden
  2. Geert
    Geert zegt:

    Het gaat om zelfportretten waarvoor een of meer spiegels zijn gebruikt; bij portretten is er geen verwarring.
    https://kunstvensters.com/2019/02/11/waarom-schilderde-rembrandt-zoveel-zelfportretten/ : “De late zelfportretten van Rembrandt zijn mogelijk zijn meest interessante. Het gaat hem niet langer om uiterlijk vertoon, maar hij probeert de innerlijke mens te vangen. Hij ontziet zichzelf hierbij niet en schildert zijn grijze haren, rimpels en uitgezakte wangen. Hij hoeft zich niet beter voor te doen dan hij is. In deze laatste fase van zijn carrière schildert hij geen zelfportretten als oefening, of als handelswaar, maar als onderzoek naar wie hij is. Hij weet met zijn eigen portret emoties over te brengen.”
    In de lange rij zelfportretten die Rembrandts rechterwang benadrukken duikt tegen het eind van zijn leven in 1659 opeens zijn linkerwang met nadruk op; waarom? Rembrandt was een genie, die niets zomaar deed; waarom dan opeens deze wende? Welke innerlijke mens en emoties heeft hij hier willen tonen? Wie het weet mag het zeggen…

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *